Конференсия
- Ҷумъа, 19 Июн 2026
БАРГУЗОРИИ МАҲФИЛИ «САРВАРОНИ СИЁСӢ» ТАҲТИ УНВОНИ «ОЛИМИ СИЁСАТМАДОР»
- Ҷумъа, 19 Июн 2026
МАҲФИЛИ ХИРАД ДАР ИНСТИТУТИ ИЛМҲОИ ГУМАНИТАРИИ БА НОМИ АКАДЕМИК Б. ИСКАНДАРОВИ АМИТ
- Ҷумъа, 05 Июн 2026
Баргузории маҳфили илмӣ-адабии “Хирад” дар Институти илмҳои гуманитарии АМИТ
Баргузории маҳфили илмӣ-адабии “Хирад” дар Институти илмҳои гуманитарии АМИТ
Дар Институти илмҳои гуманитарии ба номи академик Б. Искандарови Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон бахшида ба таҷлили бошукӯҳи 35-умин солгарди Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон маҳфили навбатии илмӣ-адабии “Хирад” доир гардид. Ин нишасти илмиву фарҳангӣ бо иштироки ходимони барҷастаи илму адаби кишвар - Шоири халқии Тоҷикистон Муҳтарам Ҳотам ва адиби варзида, сармуҳаррири маҷаллаи фахрии “Садои Шарқ” Ато Мирхоҷа баргузор шуд.
Дар кори маҳфил доираи васеи зиёиён, аз ҷумла кормандони илмии Институти илмҳои гуманитарӣ, ходимони Институти биологии Помири ба номи академик Х. Юсуфбеков, намояндагони бахши Бадахшонии Иттифоқи нависандагони Тоҷикистон, инчунин алоқамандони илму адаб ширкат варзиданд.
Маҳфилро директори Институти илмҳои гуманитарии АМИТ, доктори илмҳои филологӣ Қаландариён Ҳоким Сафар оғоз намуд. Мавсуф ҳузури меҳмонони арҷмандро ба боргоҳи илм хайрамақдам гуфта, аҳамияти баргузории чунин нишастҳоро дар рӯзҳои ҷашнвораи Истиқлолияти давлатӣ зарурӣ арзёбӣ кард. Инчунин дар бораи рӯзгор, осори гаронбаҳо ва фаъолияти густурдаи адабиву иҷтимоии Муҳтарам Ҳотам ва Ато Мирхоҷа ба ҳозирин маълумоти муфассал дода, саҳми онҳоро дар рушди шеъру адаби муосири тоҷик ва тарғиби ғояҳои ватандӯстӣ баланд арзишдор намуд.
Сипас, Шоири халқии Тоҷикистон Муҳтарам Ҳотам бо маърӯзаи ниҳоят ҷолиб, амиқи илмӣ ва пажӯҳишӣ таҳти унвони “Ҷуғрофияи Помир дар сарчашмаҳои ориёӣ” баромад намуд. Мавсуф бо такя ба далелҳои раднопазири таърихӣ, матнҳои куҳани ориёӣ, «Авесто», катибаҳои мехӣ ва пажӯҳишҳои ҷуғрофиву бостоншиносии донишмандони маъруфи шарқшиноси ватаниву хориҷӣ, иштирокчиёнро бо ҷойгоҳи хос, муқаддас ва стратегии минтақаи Помир дар тамаддуни ориёӣ шинос кард.
Дар маърӯза алоҳида таъкид гардид, ки номвожаҳо ва мавзеъҳои ҷуғрофии ин сарзамини куҳанбунёд дар асарҳои қадимаи таърихӣ на танҳо ҳамчун ҳудуди ҷуғрофӣ, балки чун рамзи устуворӣ, маркази рӯҳоният ва гаҳвораи тамаддуни аҷдодии эронинажодҳо сабт шудаанд. Муҳтарам Ҳотам унсурҳои асосии асотириву табиии минтақаро таҳлил намуда, собит сохт, ки Помир дар хотираи таърихии қавмҳои ориёӣ мақоми меҳварӣ дошта, ҳифзи ин хотира барои имрӯзи мо аҳамияти бузурги худогоҳӣ дорад.
Пас аз хотимаи маърӯзаи асосӣ, сармуҳаррири маҷаллаи “Садои Шарқ” Ато Мирхоҷа суханронӣ карда, дар бораи робитаи зичи шеъру адаби имрӯз бо таъриху фарҳанги бостонии миллат изҳори назар намуд. Мавсуф қайд кард, ки адабиёти муосир бояд аз чашмаи зулоли таърихи куҳан ва устураҳои ориёӣ об бихӯрад, то битавонад ҳуввияти миллиро дар ҷаҳони муосир устувор нигоҳ дорад.
Дар ин замина, Ато Мирхоҷа ба донишмандон ва пажӯҳишгарони ҷавон тавсияҳои судманд дода, зарурати омӯзиши амиқи илмӣ ва мунаққадони осори як зумра шоирону адибони ҳавзаи адабии Бадахшонро, ки дар ганҷинаи адабиёти тоҷик саҳми босазо гузоштаанд, махсус таъкид намуд. Саҳми ин адибон дар ҳифзи сунатҳои каломи бадеъ ва инъикоси обуранги маҳаллӣ яке аз мавзӯъҳои муҳим барои рисолаҳои илмии оянда арзёбӣ шуд.
Инчунин, байни ходимони илмӣ ва меҳмонон мубодилаи афкори судманд ва баҳси гарми илмӣ сурат гирифт. Коршиносон, муҳаққиқон ва иштирокчиёни маҳфил доир ба паҳлӯҳои гуногуни мавзӯъ, аз ҷумла умумиятҳои фарҳангии қавмҳои ин минтақа, пажӯҳиши этнографӣ ва ҳифзи мероси заминшиносиву (геологӣ) таърихии Помир саволҳо пешниҳод намуда, аз ҷониби маърузачиён ҷавобҳои мушаххасу қонеъкунанда гирифтанд. Ҷамъомадагон якдилона қайд карданд, ки чунин баррасӣ барои устувор намудани пояҳои илми миллӣ ва шинохти дурусти гузаштаи дурахшони тоҷикон заминаи мусоид мегузорад.
Маҳфили илмӣ-адабии “Хирад” дар рӯҳияи баланди ватандӯстӣ, худогоҳӣ ва арҷгузорӣ ба арзишҳои миллӣ ва таърихи бостонии тоҷикон анҷом ёфт. Ин нишаст бори дигар собит намуд, ки пайванди илм ва адабиёт дар даврони Истиқлолият метавонад ба сохтмони маънавии ҷомеа ва тарбияи насли ҷавон хизмати арзишманд намояд.
Баёнияи маҳфил ва пешниҳодҳо:
Матну маводи маърузаи Муҳтарам Ҳотам барои истифода дар корҳои илмӣ-таҳқиқотии Институт тавсия карда шавад.
Ҳамкориҳои Институти илмҳои гуманитарӣ бо Иттифоқи нависандагон дар самти тарғиби адабиёту таърихи миллӣ боз ҳам густурдатар гардад.
Муфассал ...
- Панҷшанбе, 07 Май 2026
ГУЗОРИШ АЗ ҶАЛАСАИ ШӮРОИ ОЛИМОНИ ИНСТИТУТИ ИЛМҲОИ ГУМАНИТАРИИ БА НОМИ АКАДЕМИК Б. ИСКАНДАРОВИ АКАДЕМИЯИ МИЛЛИИ ИЛМҲОИ ТОҶИКИСТОН
ГУЗОРИШ АЗ ҶАЛАСАИ ШӮРОИ ОЛИМОНИ ИНСТИТУТИ ИЛМҲОИ ГУМАНИТАРИИ БА НОМИ АКАДЕМИК Б. ИСКАНДАРОВИ АКАДЕМИЯИ
МИЛЛИИ ИЛМҲОИ ТОҶИКИСТОН
Дар Института илмҳои гуманитарии ба номи академик Б. Искандарови Академияи миллии илмҳои Тоҷикистон ҷаласаи навбатии Шӯрои олимон доир гардид. Дар рӯзномаи ҷаласа масъалаҳои муҳими фаъолияти илмӣ-ташкилӣ, ҷараёни таҳқиқоти бунёдӣ ва бахусус, масъалаҳои муҳими кадрӣ мавриди баррасӣ ва таҳлили амиқ қарор гирифтанд.
Яке аз бандҳои асосии ҷаласаро масъалаи ҷобаҷогузории кадрҳои роҳбарикунанда ва тақвияти ҳайати илмии муассиса ташкил дод. Раиси Шӯрои олимон д. и. филол, Қаландариён Ҳ. С. таъкид намуданд, ки сиёсати кадрӣ дар Институт пеш аз ҳама ба мақсади фароҳам овардани шароити мусоид барои рушди касбии олимон ва омода намудани мутахассисони сатҳи баланд нигаронида шудааст.
Дар ин робита, нахуст масъалаи аз вазифаи муовини директор оид ба илм ва таълим озод гардидани Некушоева Шаҳло Саиднуридиновна мавриди баррасӣ қарор гирифт. Мавсуф бо хоҳиши худ ва ба мақсади тамаркузи комил ба фаъолияти таҳқиқотӣ, анҷом додани корҳои ниҳоии эҷодӣ ва омодагии ҳамаҷониба барои ҳимояи рисолаи доктории худ аз ин мансаб канор рафт. Раиси Шӯрои олимон саҳми арзишманди Ш.С. Некушоеваро дар рушди равандҳои таълимӣ ва илмии муассиса тайи солҳои фаъолияташ баланд арзёбӣ намуда, ба ӯ дар ҷодаи кашфиёти нав ва ҳимояи муваффақонаи рисолаи илмияшон комёбиҳо таманно намуданд.
Ҷиҳати таъмини давомнокии идоракунии илмӣ ва пешбарии нақшаҳои стратегии муассиса, номзадии доктори илмҳои филологӣ Абдулназарзода Абдулназар Абдулқодир ба вазифаи муовини директор оид ба илм ва таълим пешниҳод гардид. Тибқи талаботи низомнома, раванди овоздиҳии пинҳонӣ сурат гирифт. Аъзои Шӯрои олимон бо назардошти таҷрибаи ғании илмӣ, малакаҳои ташкилотчигӣ ва дастовардҳои назарраси пажӯҳишӣ номзадии мавсуфро якдилона ҷонибдорӣ намуданд. Дар натиҷа, Абдулназарзода Абдулназар Абдулқодир ба ин вазифаи масъул интихоб гардид.
Раиси Шӯрои олимон д. и. филол,, директори Институт Қаландариён Ҳ. С. зимни суханрониашон қайд намуданд, ки ин тағйироти кадрӣ ба мақсади таҳкими низоми идоракунии илм, вусъат бахшидани робитаҳои байналмилалӣ ва баланд бардоштани сатҳи таълим дар аспирантураву докторантура (PhD) амалӣ мешавад. Аз муовини нави илмӣ талаб карда шуд, ки ба масъалаи ҷалби ҷавонон ба илм, сифати нашри мақолаҳо дар маҷаллаҳои бонуфузи байналмилалӣ ва назорати қатъии корҳои илмӣ-тадқиқотӣ таваҷҷуҳи хос зоҳир намоянд. Шӯрои олимон изҳори боварӣ намуд, ки таҷрибаи А. Абдулназарзода ба рушди минбаъдаи илмҳои гуманитарӣ дар вилоят ва ҷумҳурӣ такони ҷиддӣ хоҳад бахшид.
Пас аз эълони натиҷаҳои интихобот, коллективи муассиса муовини нави директорро бо ин масъулияти нав табрику таҳният гуфта, ба Абдулназар Абдулқодир саломатии бардавом ва неруи тозаи эҷодӣ таманно намуда, ҳамзамон ба Некушоева Шаҳло Саиднуридиновна барои заҳматҳои шабонарӯзиаш ҷиҳати рушди Институт изҳори сипос намуданд.
Тамоми масоили дар ҳар як Шурои олимон баррасигардида барои фаъолияти самараноки Института илмҳои гуманитарӣ нигаронида мешаванд.
Муфассал ...